ANAR Başkanı’ndan seçim uyarısı

Türkiye, ilk kez belediye başkanlık seçiminde siyasi partilerin ‘ittifak’ adaylarının yarışına sahne olacak. Birçok yerde siyasi partiler ortak belediye başkanı adayı ve belediye meclis üyeliği listesi çıkardığı için, siyasi partilerin oy oranları da ölçülemeyecek.Birçok yorumcu, ittifaklar nedeniyle “sürpriz” sonuçlar çıkacağı tahmininde bulunurken, en dikkat çekici açıklama Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’dan geldi. Hemen her önemli siyasi kararı öncesi, kamuoyu anketlerine başvurmasıyla bilinen Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Artık anketlere güvenmiyorum” dedi.

Kamuoyu araştırma şirketi ANAR’ın Genel Müdürü İbrahim Uslu, ittifakların yerel seçim sonuçlarına olası etkileri ve Erdoğan’ın, kamuoyu anketlerini hedef alan açıklamalarına ilişkin BBC Türkçe’den Ayşe Sayın’ın sorularını yanıtladı. ANAR Genel Müdürü İbrahim Uslu şu görüşlere yer verdi; Türkiye’de siyasal araştırmalar yapan kuruluşların hangisinin ne düzeyde tahmin yaptığı, son 5-6 seçimlere göre mukayese edilerek görülebilir. Geriye dönük istatistikler çıkarılıp, hangi araştırma şirketi, hangi oranda isabetli ya da isabetsiz tahmin yapmış, güvenilir mi, güvenilmez mi, kolayca görülebilir.

Yani anketler, üzerinde spekülasyon yapılacak bir konu değil, çünkü veri var. Öyle olunca da tartışmaya gerek yok.Sayın Cumhurbaşkanı da hangi araştırma şirketinin isabetli tahmin yapıp yapmadığını kolayca raporlaştırtabilir. Zaten her seçimden sonra da medya kuruluşları, hangi araştırma şirketinin isabetli tahmin yaptığını değerlendiren haberler yapıyor. Dolayısıyla sırf o haberlere bakılsa bile istatistik çıkar, herkesin yarım saatini alacak bir işlemden söz ediyorum.

AK Parti’nin bundan önce de kötü sonuçlar aldığı seçim sonuçları oldu. Erdoğan’a da tablonun kötü olduğunu gösteren sonuçlar gitmişti. Ama böyle bir şeye ihtiyaç duymamıştı. O nedenle bu tavır değişikliği sadece tahminlerin olumsuz olmasıyla açıklanabilir bir şey değil. Bir önceki seçimde de yüzde 50’yi kılpayı geçeceği belliydi. 7 Haziran seçimlerinde AK Parti oyunun yüzde 40’a düşeceği belliydi. 2009’da da yüzde 38’e düşeceğini zaten kamuoyu şirketleri görmüştü. Bence bunları aşan bir şey.

SEÇMENİN CHP’DEKİ YENİ ADAYLARI SİNDİRMESİ ZOR

İttifak nedeniyle ilk başlarda seçmenlerin kafası karıştı. Sisteme aşina değil. Kendi partilerinden olmayan, tanımadıkları adaya oy vermeleri istendi. Bir dönem, kararsızlık oranı çok yüksek çıkıyordu. Hala bazı seçim çevrelerinde yüksek. Örneğin 19 Şubat’a kadar, bir partinin adayı biliniyordu. Ama 19’unda ittifak genişledi, aday değişti. Seçmen tavrını düşünün. Henüz ilk başta açıklanan adaya adapte olamamışken, yeni bir aday açıklanıyor. Dolayısıyla yeni bir adayı benimsemeniz, oy verecek hale gelmeniz kolay bir iş değil. O yüzden seçmenin, bu tabloyu sindirmesi son dakikaya kadar sürecek.

O nedenle, bir rakam, oy oranı söylemek yerine, seçmen eğilimi yapmak daha doğru. Seçmen, kararını esas olarak 10 gün kala verecek. 15 gün önce bulgulanmış rakamlar, sandıktan çıkacak demek büyük iddia olur. Daha önce seçimlere 4 ay kala seçmen kararını verebiliyordu, ama şimdi (seçmen) sandığa gidilecek en yakın zamanda kararını verecek.

REKABET ÇOK ATEŞLİ GEÇECEK

Bu seçimde, rekabetin sert geçeceği yerler var. İşte Adana, Mersin, Antalya, Denizli, Balıkesir, İstanbul, Ankara, Bursa gibi. Aday sayısının ikiye düştüğü her yerde rekabet güçlenmeye başlıyor. Bir yerde çok sayıda aday varsa, biraz önde olan parti ipi göğüslüyor. Ama ikiye düştüğünde, alması gereken oy oranı asgari yüzde 50’ye çıkıyor ve zor hedef haline geliyor, seçimin favorisi kalmıyor. İki adaylı sistem, iki blok olması, her ildeki seçimi kritik hale getiriyor.AK Parti 2009’da yüzde 39’la Ankara’yı kazandı. İstanbul’da yüzde 44’le İstanbul’u kazandı. Ama şimdi baraj otomatik olarak yüzde 50’ye çıktı. Ama Ak Parti orada yüzde 50’yi hiç görmedi. Şimdi yüzde 47’yi alan kaybedecek. O yüzden iki aday ve yüzde 50 şartı nedeniyle, farklı sonuçlar çıkabilir.

HDP SEÇMENİ CHP’YE OY VERMEDE FİRE VERECEK

HDP, batıda İstanbul, Ankara dahil birçok büyükşehirde, AKP’ye kaybettirmek için aday çıkarmadı. Bunun yansıması nasıl olur?Bu konuya iki açıdan bakmak gerekiyor. Birincisi, CHP seçmeni, “HDP-CHP arasında ittifak var” diye oy vermekten vazgeçer mi? Buna evet demiyorum. Çünkü yaptığımız çalışmalarda, HDP ile işbirliği nedeniyle oy vermeme tutumunu gözlemlemedik.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir