Son zamanlarda ülkemizde de görülmeye başladı

Son zamanlarda ülkemizde ve özellikle İstanbul’da oldukça fazla oran da sivri sineklere bağlı olarak değişik vi’rüsler görülmeye başladı.

Yu’nanistan’da geçen ay ortaya çıkan Batı Ni’l vir’üsü nedeniyle yaşamını yitirenlerin sayısının 18’e ulaştığı bildirildi. Yerel basında yer alan haberlerde, Batı N’il Vi’rüsünün bulaştığı tespit edilenlerin sayısının 177 olduğu, has’tanelerde 9 ha’stanın yoğun bakım ünitelerinde tutulduğu açıklandı.

Özellikle Yu’nanistan’ın kuzeyinde görülen vakalarda hayatını kaybedenlerin büyük bö’lümünü 70 yaş üstü ha’stalar oluşturuyor. Son zamanlarda Manisa’da ortaya çıkan vi’ral enf’eksiyonunun Batı N’il At’eşi olduğu düşünülüyor. Peki Batı N’il Has’talığı nedir ve nereden geldi?

Yaygın olarak a’teş, baş ve kas ağrıları, iş’tah kaybı, bu’lantı, ku’sma, is’hal, ciltte kızarıklık, lenf bezlerinin şişmesi gibi belirtiler gösteren Batı Ni’l vi’rüsü, sivrisinekler aracılığıyla memelilere bulaşıyor. Kan yoluyla, organ ve doku nakliyle de bulaşan vir’üs, normal koşullarda kendini göstermiyor ve çoğu zaman farkına varılmadan atlatılıyor.

Yaşlılar, çocuklar, hamileler ve AI’DS ha’staları gibi bağışıklık sistemi zayıf olanlarda beyin iltihaplanmasına ya da beyni ve omuriliği çevreleyen zarlarda iltihaplanmaya yol açabiliyor. Batı Ni’l Vir’üsü; insanlar, atlar, kuşlar ve vahşi hayvanlarda çeşitli nörolojik semptomlara neden olan ve artropotlarla bulaşan bir flavivirustur.

Vir’üs; Amerika, Asya, Afrika ve Avrupa’da, özellikle Akdeniz’e sınırı olan ülkelerde insanlar ve köpek, at, kuşlar gibi çeşitli hayvanlarda hafif ateşli ha’stalıklar, me’ninjit, en’sefalit ya da ö’lümlerin nedenidir.İs’rail’de 1951, 1954 ve 1957 Güney Afrika’da 1974 yılında BNV epidemileri görülmüştür.

1974-1994 yılları arasında rastlanmayan vir’üs, 1994 yılında Cezayir’de, 1996 yılında Fas ve Romanya’da, 1997 yılında Çek Cumhuriyeti ve Tunus’ta, 1998 yılında İtalya’da, 1999 yılında Rusya, ABD, ve İsrail’de; 2000 yılında da Fransa, İsrail ve ABD’de insanlarda ve atlarda ani sal’gınlar şeklinde ortaya çıkmıştır.

Ayrıca meydana gelen salgınlarla birlikte özellikle A.B.D ve İsrail’ de çok sayıda kanatlı hayvan ö’lümleri de görülmüştür. Daha çok nörolojik semptomlarla karakterize bir en’feksiyon oluşturan vir’üs, ilk olarak 1937 yılında, Orta Afrika ülkelerinden Uganda’da Ni’l Nehri’nin batı kısımlarında infekte bir kadından izole edilmiştir.

Vi’rüsün ilk tespit edildiği tarihden günümüze kadar çeşitli dönemlerde epidemilerine rastlanmıştır. Bulaşma Yolu Kaynağı özellikle kargalar olan rezervuarlardan Culex türü sivrisinekler aracılığı ile insanlara, atlara ve diğer memelilere bulaşır. Bulaşma çoğunlukla sivrisinek popülasyonunun aktif olduğu sıcak havalarda meydana gelir.

Bunların dışında kan yoluyla, organ ve doku nakilleriyle, anneden bebeğe anne karnında ve emzirme sırasında bulaşma yolları da söz konusudur.Risk Altında Olan Yaş Grubu Vakalar izlendiğinde 50 yaş ve çok üzeri yaş grubu dağılımı mevcut. Manisa’da genç değilde orta yaş üstü insanların ha’stalanması dikkat çekicidir. Yine de tüm yaş grubu insanlar dikkat etmelidir.

Örneğin Amerika’da farklı yaş grubunda (örneğin 6 yaş) nadirde olsa vakalar vardır. Hast’alığın Seyri Vir’üsün bulaştığı kişilerde çoğu kez hiçbir belirti ve bulgu olmaz. Genellikle kişiler farkına bile varmazlar. Yaklaşık %20 oranında ise Batı N’il at’eşi adı verilen, hafif bir en’feksiyon gelişir ve tam iyileşme gerçekleşir. Yaşlılar, çocuklar, hamileler ve HI’V/AI’DS ha’staları gibi bağışıklık sistemi baskılanmış kişilerde Batı N’il vir’üsü çok ciddi olabilir ve beyin iltihaplanmasına ya da beyni ve omuriliğini çevreleyen zarlarda iltihaplanmaya yol açabilir.

Vir’üse yakalananların yaklaşık %1’inden daha azında şiddetli has’talık görülmektedir ve az sayıda vakada Batı N’il vi’rüsü ö’lümcül olabilir.Korunma Batı N’il Vir’üsü’ne karşı insanlar için geliştirilmiş bir aşı henüz bulunmamaktadır. H’astalığın yaygın olduğu yerlerdeki insanlar için özellikle de yüksek riskli gruplar için (50 yaşından büyükler ve bağışıklık sistemi zayıflamış kişiler) en’feksiyon riskini düşürmeye yönelik eğitim çok önemlidir. özücüler veya deterjan içeren deze’nfektanlara karşı dirençsizdir.

Vi’rüs, doğal vektör olarak sivrisinek, kene gibi arthropotlar ile kanatlı hayvanları kullanır. Genel olarak Culex Aedes cinsi sivrisineklerle yabani ve evcil kuşlar arasındaki sirkulasyon en’feksiyonu yaymaktadır. Argus ve Hyolemma cinsi keneler de virus ile infekte olmaktadır. İnfeksiyon spektrumunda insanlar başta olmak üzere özellikle atlar, köpekler, vahşi ve evcil kanatlı hayvanlar, koyunlar, develer ile deney hayvanları yer almaktadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir